Mozambik Respublikası
Paytaxtı: Maputu şəhəri
Sahəsi: Təxminən 801,590 km²
Əhali sayı: Təxminən 32 milyon (2023)
Etnik tərkibi: Makua, Tsonga, Sena, Şona və digər yerli etnik qruplar
Rəsmi dili: Portuqal dili
Valyutası: Mozambik metikali (MZN)
1. Ərazisi (coğrafi mövqeyi)
Mozambik Cənubi Afrikada yerləşir. Şimalda Tanzaniya, qərbdə Malavi, Zambiya, Zimbabve və Cənubi Afrika Respublikası, cənubda Esvatini ilə həmsərhəddir. Şərqdə Hind okeanı ilə əhatə olunub.
2. Dövlət quruluşu
Prezident respublikasıdır. Hazırda (2025-ci il) prezident Filipe Nyusidir.
3. İqtisadiyyatı
İqtisadiyyatı əsasən kənd təsərrüfatı, balıqçılıq, təbii qaz və kömür hasilatı, sənaye və turizmdən ibarətdir. Əsas ixrac məhsulları alüminium, kömür, təbii qaz, pambıq və dəniz məhsullarıdır. İnfrastruktur və enerji sektorlarına xarici sərmayə yatırılır. Lakin yoxsulluq və işsizlik ölkənin əsas sosial-iqtisadi problemlərindəndir.
4. İqlimi və təbiəti
Ölkə tropik və subtropik iqlimə malikdir. İsti və rütubətli hava şəraiti üstünlük təşkil edir. Ölkənin şərq hissəsi Hind okeanı sahili boyunca uzanır, burada manqrov meşələri və çimərliklər geniş yayılıb. Daxili ərazilərdə savannalar və sıx tropik meşələr üstünlük təşkil edir. Flora və faunası zəngindir.
5. Görməli yerləri
Mozambik adası (UNESCO-nun irs siyahısındadır), Bazaruto adaları, Gorongosa Milli Parkı, Niassa qoruğu, Tofo çimərliyi və Maputo şəhəri turistlər üçün cəlbedici yerlərdəndir.
6. Təhsil sistemi
Təhsil sistemi üç mərhələdən ibarətdir: ibtidai, orta və ali təhsil. İbtidai təhsil 7 il davam edir və pulsuzdur, lakin məktəb infrastrukturu çatışmazlıqları mövcuddur. Orta təhsil 5 ildir və daha az sayda şagird davam etdirir. Ali təhsil əsasən paytaxt Maputuda cəmlənib və ölkənin aparıcı universiteti Eduardo Mondlane Universitetidir. Təhsil sistemində əsas problemlər müəllim çatışmazlığı, aşağı keyfiyyətli təhsil və resurs qıtlığıdır.
Ölkənin əsas universitetləri: Eduardo Mondlane Universiteti, Pedoqoji Universitet, Zambezi Universiteti, Lurio Universiteti, Texnologiya və Elm Universiteti.
7. Mədəniyyəti
Mədəniyyəti Afrika, portuqal və ərəb təsirlərinin qarışığını əks etdirir. Musiqi və rəqs mühüm rol oynayır, xüsusilə marrabenta və tufo kimi janrlar məşhurdur. Ənənəvi əl işləri arasında toxuculuq, taxta oyma və səbət hörmə geniş yayılıb. Mozambik mətbəxi dəniz məhsulları və ədviyyatlarla zəngindir. Ölkədə rəngarəng festivallar və xalq bayramları keçirilir, folklor və əfsanələr nəsildən nəslə ötürülür.