Lüğət seçin
Coğrafiya terminləri lüğəti
nerit çöküntülər
lat. nerites – balıqqulağı
Dayaz dəniz çöküntüləri.
Əsasən, sahilə yaxın – dərinliyi 200 metrədək olan sahələrdə müxtəlif süxurların toplanması nəticəsində əmələ gəlir. Qurudan gətirilmiş qırıntılardan, çınqıl, qum, əhəngli lil, əhəngdaşı və digər orqanogen çöküntülərdən ibarətdir. Nisbətən dərin hissələrdə orqanizm qalıqlarının (bakteriyalar, mərcanlar və s.), dəniz bitkiləri çürüntülərinin çoxluğu ilə xarakterizə olunur.
Həmçinin bax:
Coğrafiya terminləri lüğətinerit zona
Dünya okeanının çəkilmə xəttindən başlayaraq 200 metrədək dərinliyində olan sahəsi.
N.Z. yaxşı işıqlandırılmış və oksigenlə zəngindir, suyun güclü hərəkəti, bioloji aləmin zənginliyi və rəngarəngliyi ilə xarakterizə olunur. Kontinental şelfin əksər hissəsi N.Z.-da yerləşir.
Həmçinin bax:
Coğrafiya terminləri lüğətinəqliyyat
İnsanların və yüklərin daşınmasına xidmət edən strateji əhəmiyyətli iqtisadiyyat sahəsi.
N. şəhər və kəndlərin inkişafına, əməyin coğrafi bölgüsünə, istehsalatın və satışın təşkilinə, iqtisadiyyatın bütün digər sahələrinin formalaşması və genişlənməsinə şərait yaradan ilkin şərtlərdən biridir. Növlərinə görə quru N.-ı, su N.-ı və hava N.-ı kimi üç böyük qrupa bölünür.
Həmçinin bax:
Coğrafiya terminləri lüğətinəqliyyat infrastrukturu
lat. infra – alt, aşağı + lat. structura – tikili
Hər hansı ərazidə mövcud olan bütün nəqliyyat sahələrinin və müəssisələrinin, o cümlədən xidmət sahələrinin (yanacaqdoldurma və təmir stansiyaları, dayanacaqlar, vağzallar, aeroportlar və s.), nəqliyyat yollarının və qovşaqlarının cəmi.
Həmçinin bax:
Coğrafiya terminləri lüğətinəqliyyat qovşağı
Nəqliyyat vasitələrinin bir yoldan digərinə keçməsi üçün bir və ya çoxsəviyyəli avtomobil yollarının birləşmə mərkəzi.
N.Q. nəqliyyat vasitələrinin hərəkətini asanlaşdırmaq, sıxlığını azaltmaq, yolların keçid qabiliyyətini artırmaq üçün nəzərdə tutulmuş qurğu və tikililərin (körpülər, tunellər, keçidlər, dairələr və s.) kompleksindən ibarətdir.
Həmçinin bax:
Coğrafiya terminləri lüğətinəqliyyat sistemi
yun. systema – tərtib olunmuş, birləşdirilmiş
Nəqliyyat infrastrukturu, nəqliyyat vasitələri və onları idarəetmə mexanizmlərinin məcmusu.
Vahid N.S. nəqliyyat infrastrukturunun bütün sahələrinin əlaqəli inkişafına, cəmiyyətin sosial və iqtisadi tələbatlarının ən optimal üsullarla, vaxta, vəsaitlərə qənaət etməklə təmin olunmasına şərait yaradır.
Coğrafiya terminləri lüğətinisbi geoxronologiya
yun. geo – Yer + yun. chronos – vaxt + yun. logos – elm
Süxurların nisbi geoloji yaşının müəyyən edilməsi ilə məşğul olan elm sahəsi, geoxronologiyanın bir bölməsi.
N.G., əsasən, stratiqrafiyaya istinad etməklə yanaşı, paleontoloji üsuldan və layların ardıcıllığı prinsipindən (Steno qanunu) geniş istifadə edir. N.G. mütləq geoxronologiyadan fərqli olaraq geoxronoloji bölgülərin davamiyyəti haqda məlumat vermir.
Coğrafiya terminləri lüğəti