İsveç Krallığı
Paytaxtı: Stokholm şəhəri
Sahəsi: 450,295 km²
Əhali sayı: Təxminən 10.5 milyon (2024)
Etnik tərkibi: İsveçlilər, finlər, sami xalqı, immiqrant icmaları (ərəb, kürd, bosniyalı və s.)
Rəsmi dili: İsveç dili
Valyutası: İsveç kronu (SEK)
1. Ərazisi (coğrafi mövqeyi)
Şimali Avropada, Skandinaviya yarımadasında yerləşir, Norveç və Finlandiya ilə həmsərhəddir, Baltik dənizinə çıxışı var.
2. Dövlət quruluşu
Konstitusiyalı monarxiya və parlamentli demokratiyadır. Hazırda (2025-ci il) kral XVI Karl Qustav dövlət başçısıdır, lakin onun əsasən simvolik vəzifələri var. Hökumət rəhbəri Baş nazir Ulf Kristerssondur.
3. İqtisadiyyatı
Ölkə güclü və inkişaf etmiş bazar iqtisadiyyatına malikdir. Sənaye, texnologiya və innovasiya sahələrində qabaqcıl mövqedədir. İxrac yönümlü iqtisadiyyat olub, əsas sahələri avtomobil istehsalı (Volvo, Scania), texnologiya (Ericsson, Spotify), bio-texnologiya və yaşıl enerjidir. İsveç rifah dövləti modelini tətbiq edir, yüksək vergilər hesabına geniş sosial təminat sistemi mövcuddur. Avropa İttifaqının üzvü olsa da, avro əvəzinə İsveç kronundan (SEK) istifadə edir.
4. İqlimi və təbiəti
İqlimi şimaldan cənuba dəyişir. Şimalda subarktik, cənubda mülayim okean iqlimi müşahidə olunur. Qışlar şimalda uzun və soyuq, cənubda isə daha yumşaqdır. Yaylar qısa və sərin olur. Ölkə meşələrlə, dağlarla və sahilboyu arxipelaqlarla zəngindir. Həmçinin çoxlu göllər və çaylar mövcuddur – ölkə təxminən 100,000-dən çox gölə sahibdir. Şimal bölgələrdə qütb gündüzü və qütb gecəsi hadisələri yaşanır.
5. Görməli yerləri
Stokholmun tarixi şəhər mərkəzi – Gamla Stan, Vasa Muzeyi, Drottningholm Sarayı, İsveç Arxipelaqı, Kiruna və Şimal Şüaları, Göteborg və Liseberg parkı, Abisko Milli Parkı, İKEA muzeyi və İsveç Kral Sarayı turistlər üçün məşhur yerlərdəndir.
6. Təhsil sistemi
Təhsil sistemi pulsuz və hər kəs üçün əlçatandır. Məcburi təhsil 9 il davam edir (7-16 yaş). Orta məktəbdən sonra 3 illik gimnaziya (lisey) təhsili mümkündür. İsveç universitetləri dünya səviyyəsində tanınır. Xarici tələbələr üçün bəzi proqramlar ödənişlidir, lakin təqaüd imkanları mövcuddur.
Ölkənin əsas universitetləri: Uppsala Universiteti, Lund Universiteti, Stokholm Universiteti, Kral Texnologiya İnstitutu, Chalmers Texnologiya Universiteti, Göteborg Universiteti, Linköping Universiteti.
7. Mədəniyyəti
Mədəniyyəti Skandinaviya ənənələri, bərabərlik, təbiət sevgisi və minimalist dizayn ilə xarakterizə olunur. Musiqidə ABBA, Avicii, ədəbiyyatda Astrid Lindqren, kinoda Ingmar Bergman kimi dünyaca məşhur adlar var. İsveç Fika (qəhvə fasiləsi) və Midsommar (Yay gündönümü) kimi ənənələri ilə tanınır. Nobel mükafatı burada təsis edilib.