Jurnalistika terminləri lüğəti

saund-bayt

ing. sound – səs + ing. bite – dişlək, parça

1. Siyasətçinin, ictimai xadimin çıxışından götürülərək radio və televiziya xəbərlərində səsləndirilən qı­sa, yadda­qalan cümlə, ifadə.

Termin 1970-ci i­llərdə ABŞ telejurnalistikasında yaranıb, 1980-ci illərdə mahir natiq Ronald Rey­qanın prezidentliyi dövründə popul­yar­laşıb. Reyqanın Berlin divarının uçurulması zamanı söylə­diyi «Mister Qorbaçov, bu divarları göz yaş­ları yıxdı» kimi S-B.-ları dünya media­sında təkrar-təkrar efirə ve­rilib. Ümu­miy­yətlə, S-B.-lar çıxışçının mə­sələyə münasibətini çox yığcam və «əyani» şəkildə nümayiş etdirdiyi üçün audito­riyada maraq doğu­rur. Buna görə də Qərbdə piar texno­lo­giyalarından geniş istifadə edən siyasətçilər böyük tədbirlər, xüsusilə prezident seçkiləri vaxtı çıxış­larında əvvəlcədən hazırlanmış, sonradan xəbərlərdə S-B. kimi istifadə oluna biləcək fikir və şüarlar səsləndirməyə çalışırlar. Misal: «Bu gün, həqiqətən, saund-bayt söyləmək günü deyil. Amma mən tarixin əlini çiyinlərimizdə hiss edirəm» (İngil­tə­rənin baş naziri Toni Blerin Belfastda Şimali İrlandiya ilə danışıqlar zamanı nit­qindən. ­8 aprel 1998-ci il).

2. Videosüjeti, reklam çarxlarını müşayiət edən, tanınmış ictimai xadimlər, mədəniyyət və incəsənət ustaları tərəfindən səsləndirilən qısa və ekspressiv ifadələr, şüarlar, çağırışlar.