Biologiya terminlərinin izahlı lüğəti

hemeralopiya

yun. “hemera” – gün; “alaos” – kor; “ops” – göz

Gecə və toranlıqda əşyaları zəif görmək və ya heç görməmək.

Xəstəlik qarovluq və toyuq korluğu da adlanır. Xəstəliyin əmələ gəlməsinin səbəblərindən biri orqanizmdə A vitamini çatışmazlığıdır.

heyvanlar aləmi

Hazırda məlum olan heyvanların məcmusu.

həna

lat. hawsonia

Ağlarot fəsiləsindən çoxillik bitki növü.

Vətəni tropik qurşaq bölgələridir. 1945-ci ildə Azərbaycana gətirilmişdir. Təbii rəngləyici və kosmetik maddə kimi işlədilir.

həlqəvi ipəksarıyan

Kəpənəklər (pulcuqqanadlılar) dəstəsinin baramasarıyanlar  fəsiləsinə aid olan növ.

H.İ. yumurtasını nazik budaqlara həlqələmə şəklində  yapışdırır. Tırtılın bel hissəsi tüklü olur. Meşə və meyvə ağaclarına zərər verir.

həzm vakuolu

Birhüceyrəli heyvanların endoplazmasına düşən qidanın ətrafında əmələ gələn qovuq.

hibrid

İrsi əlamətlərinə görə fərqli olan valideynlərin çarpazlaşmasından əmələ gələn orqanizm.

hidrofit

hidro... + yun. phyton – bitki

Suda yaşayan bitkilər.

Torpağa bərkiyən və yalnız aşağı hissələri ilə suya batmış su bitkiləri. H. çay, göl, gölməçə və dənizlərdə, həmçinin bataqlıq və bataqlaşmış çəmənlərdə olur. Kök sistemi yaxşı inkişaf etmişdir. Məsələn, su zanbağı (nilufər).

hidrolimfa

yun. “hidro” – su

Bəzi bağırsaqboşluqlu heyvanların bağırsaq damar sisteminin kanallarında mayenin sirkulyasiya etməsi.

H. qida maddələrinin toxumalara və hüceyrələrə çatdırılması və mübadilə məhsullarının uzaqlaşdırılmasında iştirak edir.

hidroponika

yun. “hidro” – su və “ponos” – iş

Mineral maddələr həll olunmuş su mühitində bitkilərin torpaqsız becərilməsi.

Bitkinin kökləri qida əhəmiyyəti olmayan bərk substrat arasında (çınqıl, kiçik çay daşları və s.) inkişaf edir. H.-dan bitkilərin ayrı-ayrı mikroelementlərə olan tələbatının öyrənilməsində istifadə edilir.

hidrosfer

Planetin su olan hissələrinin (çay, göl, dəniz və okeanlar) cəmi.

hind quşu

Quşlar sinfinin toyuqkimilər dəstəsindən cins.

2 növdən ibarətdir. H.Q.-na vəhşi halda Şimali Amerikanın meşələrində təsadüf edilir. Çəkisi 25 kq-a qədərdir.

hiperesteziya

Qıcıqlanma həddi hissiyyatının artması.

hipertoniya

Arterial qan təzyiqinin yüksək olmasına səbəb olan xəstəlik.

hipermetropiya

yun. “hyper” – üstü ilə; “metron” – ölçü; “opos” – göz

Gözün görməsində yaranan qüsur.

Cismin xəyalının gözün torlu qişasının arxasında alınması. H. zamanı qabarıq (toplayıcı) linzalı eynəkdən istifadə olunur.

hipesteziya

Qıcıqlanma həddi hissiyyatının azalması.