Coğrafiya terminləri lüğəti

Suların, buzlaqların, küləyin dağıdıcı fəaliyyəti nəticəsində əmələ gəlmiş relyef formaları.

Erozion dağlar, çay dərələri, terraslar, yarğanlar və s. E.R.F.-na misaldır.

Həmçinin bax:

• eol relyef formaları

Platoların, yüksək düzənliklərin uzunmüddətli şaquli eroziyaya məruz qalaraq aşınması və parçalanması nəticəsində əmələ gəlmiş dağlar.

Şimali Amerikada Kolorado çayının hövzəsindəki dağlar E.D.-a misal ola bilər.

Həmçinin bax:

• erozion relyef formaları

Mineral; qızıl və gümüşün təbii bərk ərintisi.

Kubik sinqoniyada kristallaşır. Rəngi açıq-sarıdan gümüşü-ağadək dəyişir. Metal parıltılıdır. Nadir mineraldır.

Silikatlar qrupuna aid monoklinik sinqoniyalı mineral.

Tək kristallar, radial şüalı, yelpikvarı və dənəli aqreqatlar əmələ gətirir. Rəngi dəmirin miqdarından asılı olaraq ağ-bozumtul, sarımtıl-yaşıl, tünd-yaşıl, yaşılımtıl və s. olur. Şüşə parıltılıdır. Metamorfik süxurlarda, xüsusilə yaşıl şistlərdə və alçaq temperaturlu skarnlarda rast gəlir.

Həmçinin bax:

• ortit

E. süxurlarda müxtəlif dəyişikliklərin və yeni mineralların əmələ gəlməsinə səbəb olur. Yenidən kristallaşma, konkresiyaların böyüməsi, yeni konkresiyaların zəif mineral modifikasiyaları hesabına daha davamlı modifikasiyaların əmələ gəlməsi, sementləşmə, hidratlaşma və s. proseslər E.-ə aiddir.

Sulfatlar qrupuna aid rombik sinqoniyalı mineral; acı duz.

Prizmatik, iynəvarı kristallar şəklində və sıx sal kütlə halında tapılır. Rəngsizdir. İpək parıltılıdır. Suda həll olur. Quru iqlim şəraitində şor göllərdə əmələ gəlir.

Piroksen qrupuna aid monoklinik sinqoniyalı mineral.

E. qələvi intruziv süxurları əmələ gətirən minerallardandır. Uzun prizmatik, sütunvarı və iynəvarı kristallar əmələ gətirir. Rəngi yaşılı-qara, yaşıl, açıq-yaşıl, bəzən qonur, qırmızımtıl-qonur olur. Rəngsiz E. də məlumdur. Şüşə parıltılıdır. Qələvi siyenitlərdə, peqmatitlərdə və qranitlərdə tapılır. Əsasən maqmatik, nadir hallarda metasomatik mənşəlidir.