İbtidai siniflər üçün terminlər lüğəti

birrəqəmli ədəd

Yalnız bir rəqəmdən ibarət olan ədəd.

0-dan 9-a qədər olan ədədlər birrəqəmli ədədlər adlanır. Birrəqəmli ədədə rəqəm də deyilir.

blik

Təsvirin ən işıqlı nöqtəsi, əşyada ən parlaq yer.

blok-sxem alqoritmləri

Alqoritmin addımlarının həndəsi fiqurlar içində təsvir olunması.

Blok-sxem alqoritmlərində başlanğıc və son oval, hərəkət (əməl) düzbucaqlı dördbucaq, şərt isə rombun daxilində verilir.

boks

İki idmançı arasında xüsusi qaydalar əsasında keçirilən yumruq döyüşü.

Boks rinqdə keçirilir. Mübarizə üç raundda aparılır. Qurşaqdan aşağı, peysərə və kürəklərə zərbə vurmaq qadağandır. Qələbə xal üstünlüyünə görə, rəqib nokaut vəziyyətinə düşdükdə, həmçinin döyüşü davam etdirə bilmədikdə və s. səbəblərə görə verilir.

bort

Gəminin yan divarı, böyrü; yük avtomobilinin banının (kuzasının) və yük qatarının açıq vaqonlarının yan divarı.

bort kompüterləri

Təyyarə, gəmi, kosmik aparat, avtomobil və s.-nin bortunda quraşdırılan elektron hesablama maşınları (kompüterlər).

Bort kompüterləri nəqliyyat vasitəsini idarə etmək, onun texniki vəziyyəti haqqında informasiya almaq, dispetçer məntəqəsi ilə rabitəni təmin etmək və başqa məqsədlərlə quraşdırılır.

botanika

Bitkilər haqqında elm.

Botanika bitkilərin quruluşunu, həyat fəaliyyətini, tarixi inkişafını, təbiətin və insanın həyatında onların əhəmiyyətini öyrənir.

bölən

Bölmə əməlində verilmiş ədədin neçə hissəyə bölündüyünü bildirən ədəd.

12 : 3 = 4 əməlində «3» böləndir.

bölmə

Riyazi əməllərdən biri: hər hansı ədədi bərabər hissələrə bölməklə qisməti tapmaqdan ibarət əməl.

bölünən

Bölmə əməlində bərabər hissələrə ayrılan ədəd.

10 : 5 = 2 əməlində «10» bölünəndir. «5» ədədi «10» ədədini 5 bərabər hissəyə bölür.

böyükdür işarəsi

Bir ədədin digərindən kəmiyyətcə böyük olduğunu bildirən riyazi işarə: >.

                                         5>3

brutto

Qablaşdırılmış məhsulun qab ilə birlikdə kütləsi.

bucaq

Bir nöqtədən çıxan iki şüanın əmələ gətirdiyi həndəsi fiqur.

budaqlanan alqoritmlər

Alqoritmin bir növü: addımların ardıcıllığının müəyyən şərtdən asılı olduğu alqoritmlər.

Budaqlanan alqoritmlərin tərkibində bir və ya bir neçə məntiq mərhələsi olur. Bu mərhələdə müəyyən kəmiyyətlərin hər hansı bir şərti ödəyib-ödəmədiyi yoxlanılır və ona uyğun olaraq sonrakı gedişin istiqaməti seçilir. Yəni nəzərdə tutulan şərt ödənilirsə, bir istiqamətə, həmin şərt ödənilmirsə, başqa istiqamətə doğru hərəkət edilir. Beləliklə, alqoritmdə budaqlanma baş verir.

buddizm

Dünya dinlərindən biri.

İlk olaraq Hindistanda yaranmış, daha sonra Çin, Yaponiya, Koreya, Monqolustan, Şri-Lanka, Tailand və Tibet kimi ölkələrdə yayılmışdır.