Qədim türk tayfası.
Tarixi mənbələrdə onun «harmandalu», «xarmandalu», «xərbəndəlu» kimi də adı çəkilir. XVI əsr mənbələrində X.-ın qızılbaşların tərkibinə daxil olan böyük bayat tayfasına mənsubiyyəti və Səfəvilər dövlətinin həyatında mühüm rol oynaması haqqında məlumatlar var. X.-ın bir hissəsinin XVII–XVIII əsrlərdə Azərbaycanın hüdudlarından kənara – Anadolu və İraqa köçmələri ehtimal edilir. Fətəli xanın hakimiyyəti dövründə (1758–1789) Ərdəbildən Quba xanlığına köçüb Müşkür və Şabran mahallarında məskunlaşmış 8 türk tayfasının arasında X. da olub. Masallı və Biləsuvar rayonları ərazisindəki Xırmandalı kəndlərinin adının bu tayfa ilə əlaqədar olması güman edilir.
Həmçinin bax:
Tarix terminləri lüğəti