Biologiya terminlərinin izahlı lüğəti

kadastr

Bioloji hadisələrin, o cümlədən, canlılar aləminin ətraflı açıqlanması üzrə onları idarə etməyə imkan verən elmi məlumatlar sistemi.

Hər bir təbii sərvətə dair ayrıca K. ola bilər.

kahı

Mürəkkəbçiçəklilər fəsiləsinə aid bitki növü.

Qida əhəmiyyətinə malikdir. Vətəni məlum deyil.

kaktus

Sukkulent bitki.

Gövdəsi ehtiyat su anbarı rolunu oynayır. Cənubi və Şimali Amerika bitkisidir. Vest-Hind, Afrika, Madaqaskar və Şrilankada da bəzi növünə təsadüf olunur. Antarktidadan başqa dünyanın hər yerinə yayılmışlar. K.-ların əksəriyyəti susuzluğa davamlıdır.

kapasiatasiya

lat. “capacitas” – qabiliyyət, imkan

Spermatozoidin yumurtahüceyrə ilə görüşənə qədər bir neçə saat qadın cinsiyyət yolunda hərəkət etməsi.

K. zamanı spermatozoidlərə qadın cinsiyyət yolunun mühitində olan amillər təsir edərək, onların nəinki miqrasiyası, həm də mayalanma qabiliyyətini qoruyur və onları fəallaşdırır.

kapilyarlar

lat. capillaris – tük damarlar

Nazik qan damarları.

K. insanda və heyvanlarda arteriyaları venalarla birləşdirir. K.-ın divarı endotelial, bazal və adventisial təbəqələrdən ibarətdir. K.-ın divarından qanla toxumalar arasında maddələr və qaz mübadiləsi gedir. Limfa K.-ı diametrinin geniş və divarlarının nazik olması ilə qan K.-ından fərqlənir. K.-ın divarlarından toxumalarda olan zülali maddələrin kolloid məhlulları, su və həll olmuş kristallar sorulur.

kapsul

lat. “kapsula” – qurucuq

Anatomik mənası canlı orqanizmdə müxtəlif orqanların və onların hissələrinin üzərini örtən qişa.

kapsula

Möhkəm divarlı örtük.

karioplazma

yun. “karion” – nüvə, “plazma” – əmələgəlmə

Hüceyrə nüvəsinin quruluşunun aralıq sahələrini dolduran homogen (eynicinsli) maddələr.

karotid

Arteriya damarının daxili divarında yerləşən reseptor törəmə.

kardiotonik

Ürək əzələsini tonuslandıran.

kanareyaotukimilər

seneioideae

Mürəkkəbçiçəklilər (astrakimilər) fəsiləsinin boruçiçəklilər yarımfəsiləsindən bitki tribası.

Ən mühüm nümayəndələri dəvədabanı və adi xaçgülü və ya kanareya otudur.

kanqal

Türkiyə ərazisində yetişdirilən it cinsi.

komondor

Əjdadları Tibet itləri olan və köçəri Macarlar tərəfindən gətirilən it cinsi.

1920-ci ildən başlayaraq dünyanın digər ərazilərinə yayılmağa başlayıblar. Sahibinə qarşı itaətkardı; sürülərə hücum edən canavar və ayılara qarşı döyüşə bilir. K. həm də uğurlu çoban iti hesab olunur. Xüsusilə gecələr çox diqqətli və soyuq havalara dözümlüdürlər.

kaxeksiya

İfrat dərəcədə arıqlama halı.

katarakta

Göz büllurunun bulanması ilə xarakterizə olunan oftalmoloji xəstəlik.